Việc nắm vững cách chụp màn hình bằng máy tính bảng là kỹ năng cơ bản và thiết yếu đối với người dùng thiết bị di động. Nhu cầu lưu lại thông tin quan trọng, chia sẻ khoảnh khắc, hay ghi chú nhanh trên màn hình ngày càng tăng. Bài viết này cung cấp hướng dẫn toàn diện, chi tiết và chuyên sâu, giúp bạn thực hiện thao tác này trên mọi hệ điều hành phổ biến nhất. Chúng ta sẽ khám phá các phương pháp sử dụng phím cứng vật lý, thao tác nhanh bằng cử chỉ, và tận dụng các công cụ hỗ trợ để tối ưu hóa việc lưu trữ đám mây và quản lý dữ liệu. Từ đó, bạn có thể dễ dàng chụp ảnh màn hình hoặc ghi lại video trên các thiết bị chạy Android hoặc iPadOS.
Tổng Quan Về Chụp Màn Hình Trên Thiết Bị Di Động
Chụp màn hình, hay screenshot, là quá trình ghi lại hình ảnh hiển thị trên màn hình tại một thời điểm nhất định. Đây là một chức năng quan trọng trên máy tính bảng. Nắm vững kỹ thuật này giúp người dùng tối ưu hóa trải nghiệm sử dụng thiết bị.
Tầm Quan Trọng Của Ảnh Chụp Màn Hình
Ảnh chụp màn hình phục vụ nhiều mục đích khác nhau trong công việc và đời sống cá nhân. Nó là công cụ không thể thiếu khi bạn cần lưu giữ bằng chứng giao dịch trực tuyến. Người dùng cũng thường xuyên sử dụng nó để ghi lại các lỗi kỹ thuật cần báo cáo cho bộ phận hỗ trợ. Ngoài ra, việc chia sẻ thông tin phức tạp trở nên đơn giản hơn nhiều bằng hình ảnh trực quan.
Sự Khác Biệt Giữa Chụp (Screenshot) Và Ghi (Screen Recording)
Mặc dù cả hai đều là hình thức ghi lại nội dung trên màn hình, chúng có mục đích và phương pháp thực hiện khác nhau. Chụp màn hình tạo ra một bức ảnh tĩnh, chỉ ghi lại khoảnh khắc. Ngược lại, ghi màn hình (screen recording) tạo ra một đoạn video. Video này ghi lại toàn bộ hoạt động và chuyển động liên tục trên màn hình.
Chụp màn hình tập trung vào sự chính xác của một điểm dữ liệu. Ghi màn hình lại hữu ích khi bạn cần trình bày một quy trình hoặc hướng dẫn từng bước. Bài viết này sẽ tập trung vào kỹ thuật chụp ảnh tĩnh trước, sau đó mở rộng sang ghi video màn hình.
Cách Chụp Màn Hình Cơ Bản Trên Các Dòng Máy Tính Bảng Phổ Biến
Máy tính bảng hiện nay chủ yếu sử dụng hai hệ điều hành chính là Android và iPadOS. Mỗi hệ điều hành có phương pháp chụp màn hình cơ bản riêng, thường liên quan đến sự kết hợp của các phím vật lý.
Phương Pháp Chụp Màn Hình Máy Tính Bảng Android
Các máy tính bảng Android (như Samsung Galaxy Tab, Lenovo, Xiaomi Pad) thường sử dụng phương thức chụp màn hình thống nhất. Tuy nhiên, các nhà sản xuất có thể tùy biến thêm các cử chỉ đặc biệt.
Sử Dụng Phím Cứng (Nguồn/Volume)
Đây là phương pháp phổ biến nhất và hoạt động trên gần như tất cả các thiết bị Android. Bạn cần xác định vị trí của nút Nguồn (Power) và nút Giảm Âm Lượng (Volume Down).
Để chụp, bạn nhấn và giữ đồng thời cả hai nút này trong khoảng 1-2 giây. Màn hình sẽ nháy sáng hoặc hiển thị một hình ảnh động nhỏ. Âm thanh chụp sẽ phát ra (nếu bật). Ảnh chụp màn hình sau đó sẽ xuất hiện dưới dạng thông báo pop-up.
Sử Dụng Thao Tác Vuốt Hoặc Lòng Bàn Tay (Samsung/Xiaomi)
Các thương hiệu lớn như Samsung và Xiaomi cung cấp thêm các cử chỉ đặc biệt. Trên máy tính bảng Samsung Galaxy Tab, bạn có thể kích hoạt tính năng “Vuốt lòng bàn tay để chụp”.
Khi tính năng này được bật trong cài đặt, bạn chỉ cần vuốt cạnh bàn tay ngang qua màn hình. Thao tác này giúp chụp ảnh nhanh chóng mà không cần dùng phím cứng. Các máy tính bảng Xiaomi hoặc các thương hiệu khác có thể có các cử chỉ ba ngón tay hoặc cử chỉ đặc biệt khác. Bạn nên kiểm tra trong phần Cài đặt > Tính năng nâng cao hoặc Cử chỉ.
Phương Pháp Chụp Màn Hình Máy Tính Bảng Apple (iPadOS)
iPad của Apple chạy hệ điều hành iPadOS, và phương pháp chụp màn hình phụ thuộc vào mô hình thiết bị. Sự khác biệt chính là việc có hay không có nút Home vật lý.
Kết Hợp Nút Home Và Nút Nguồn (iPad Đời Cũ)
Các mẫu iPad cổ điển, bao gồm cả các mẫu iPad Air và iPad mini đời đầu, thường có nút Home vật lý. Nút Home nằm ở phía dưới trung tâm của màn hình. Nút Nguồn nằm ở cạnh trên hoặc bên của thiết bị.
Để chụp, bạn nhấn và thả đồng thời nút Home và nút Nguồn. Thao tác này yêu cầu sự nhanh chóng và chính xác. Nếu bạn giữ quá lâu, thiết bị có thể kích hoạt Siri hoặc tắt nguồn.
Kết Hợp Nút Nguồn Và Nút Tăng Âm Lượng (iPad Đời Mới)
Các mẫu iPad Pro, iPad Air và iPad mini mới nhất đã loại bỏ nút Home. Việc chụp màn hình được chuyển sang kết hợp hai phím cứng bên cạnh.
Bạn cần nhấn và thả đồng thời nút Nguồn (Top Button) và nút Tăng Âm Lượng (Volume Up). Thao tác này tương tự như trên iPhone đời mới. Ảnh chụp nhỏ sẽ xuất hiện ở góc dưới bên trái màn hình. Bạn có thể nhấn vào ảnh đó để chỉnh sửa ngay lập tức.
Kỹ Thuật Chụp Màn Hình Nâng Cao Và Chuyên Sâu
Ngoài các phương pháp cơ bản, các nhà sản xuất đã tích hợp nhiều tính năng nâng cao. Những tính năng này giúp giải quyết các tình huống phức tạp hơn. Việc chụp màn hình cuộn hay sử dụng các phím hỗ trợ đều giúp tăng hiệu quả công việc.
Chụp Màn Hình Cuộn (Scrolling Screenshot)
Nội dung trên màn hình thường dài hơn kích thước hiển thị của máy tính bảng. Ví dụ điển hình là các trang web dài hoặc tài liệu PDF. Chụp màn hình cuộn cho phép bạn chụp toàn bộ nội dung trong một file ảnh duy nhất.
Trên hầu hết các máy tính bảng Android (đặc biệt là Samsung và Xiaomi), sau khi chụp ảnh thông thường, một tùy chọn sẽ xuất hiện trên thanh công cụ nhỏ. Tùy chọn này thường có biểu tượng hai mũi tên hướng xuống hoặc chữ “Scroll”. Bạn nhấn vào tùy chọn này. Thiết bị sẽ tự động cuộn xuống và tiếp tục chụp. Bạn chỉ cần dừng lại khi đã lấy hết nội dung cần thiết.
Đáng tiếc, iPadOS không hỗ trợ tính năng chụp màn hình cuộn một cách mặc định trong giao diện người dùng thông thường. Tuy nhiên, nếu bạn chụp màn hình trong ứng dụng trình duyệt Safari hoặc ứng dụng Pages/Numbers/Keynote, bạn có thể chọn chế độ “Full Page” (Toàn bộ trang). Thao tác này sẽ lưu toàn bộ trang web hoặc tài liệu thành một file PDF duy nhất.
Sử Dụng Công Cụ Hỗ Trợ (Assistive Touch / Phím Ảo)
Sử dụng phím cứng nhiều lần có thể gây mòn hoặc hư hỏng linh kiện. Cả Android và iPadOS đều cung cấp các phím ảo để thay thế.
Kích Hoạt Phím Ảo Trên iPadOS (AssistiveTouch)
AssistiveTouch là một phím ảo tiện lợi trên iPad. Bạn có thể kích hoạt nó trong Cài đặt > Trợ năng (Accessibility) > Cảm ứng (Touch). Sau khi bật, một nút tròn sẽ xuất hiện trên màn hình.
Bạn có thể tùy chỉnh nút AssistiveTouch để thêm chức năng “Chụp ảnh màn hình” (Screenshot). Bằng cách nhấn vào phím ảo và chọn lệnh đã thiết lập, bạn có thể chụp màn hình chỉ bằng một chạm. Điều này đặc biệt hữu ích cho những người có hạn chế về vận động hoặc muốn bảo vệ phím cứng.
Sử Dụng Phím Ảo Trên Android
Các máy tính bảng Android cũng có tính năng tương tự, thường gọi là Menu Trợ năng hoặc Phím Hỗ trợ. Ví dụ, trên Samsung, tính năng này nằm trong Cài đặt > Hỗ trợ (Accessibility) > Tương tác và Khéo léo.
Sau khi bật, một biểu tượng phím tắt sẽ xuất hiện. Bạn có thể thêm tính năng “Ảnh chụp màn hình” vào menu tùy chỉnh của phím ảo. Việc này cho phép bạn chụp màn hình mà không cần dùng bất kỳ phím cứng nào.
Tận Dụng Các Ứng Dụng Bên Thứ Ba
Nếu các tính năng mặc định không đáp ứng được nhu cầu chuyên biệt, bạn có thể tìm đến các ứng dụng chụp màn hình từ App Store hoặc Google Play Store. Các ứng dụng này thường cung cấp nhiều tùy chọn hơn.
Ví dụ, ứng dụng Screen Master (cho Android) hoặc các tiện ích mở rộng tương tự cung cấp các công cụ chỉnh sửa phong phú. Chúng có thể cung cấp thêm các tùy chọn để vẽ, đánh dấu, thêm văn bản, hoặc làm mờ các chi tiết nhạy cảm ngay trong quá trình chụp. Các ứng dụng này cũng thường hỗ trợ chụp màn hình cuộn hiệu quả hơn trên các thiết bị Android đời cũ.
Ghi Lại Màn Hình (Screen Recording) – Tính Năng Bổ Sung
Ghi lại màn hình là một bước tiến xa hơn so với việc chụp ảnh tĩnh. Tính năng này cho phép bạn tạo ra các video hướng dẫn, ghi lại cuộc họp trực tuyến hoặc lưu lại quá trình chơi game. May mắn thay, cả hai hệ điều hành lớn đều tích hợp sẵn công cụ này.
Ghi Màn Hình Trên iPadOS (iOS)
Apple đã tích hợp sâu tính năng ghi màn hình vào Trung tâm điều khiển (Control Center). Đây là cách chụp màn hình bằng máy tính bảng dưới dạng video.
Thêm Tính Năng Ghi Màn Hình Vào Trung Tâm Điều Khiển
Nếu biểu tượng ghi màn hình chưa có sẵn, bạn cần thêm nó vào. Vào Cài đặt > Trung tâm điều khiển. Kéo xuống và tìm mục “Ghi màn hình” (Screen Recording). Nhấn vào dấu cộng để thêm nó vào danh sách các điều khiển được bao gồm.
Bắt Đầu Và Dừng Ghi
Vuốt từ góc trên cùng bên phải màn hình xuống để mở Trung tâm điều khiển. Bạn sẽ thấy biểu tượng Ghi màn hình (hình tròn với chấm ở giữa). Nhấn vào biểu tượng này.
Trước khi nhấn, nếu bạn nhấn giữ biểu tượng đó, một cửa sổ tùy chọn sẽ hiện ra. Tại đây, bạn có thể chọn bật Micro. Việc này cho phép bạn ghi lại âm thanh giọng nói trong khi quay màn hình. Sau khi nhấn, sẽ có bộ đếm ngược 3 giây. Thiết bị bắt đầu ghi khi biểu tượng chuyển sang màu đỏ hoặc màu khác.
Để dừng ghi, bạn nhấn vào thanh trạng thái màu đỏ (hoặc cam) ở đầu màn hình. Hoặc, bạn có thể mở lại Trung tâm điều khiển và nhấn lại vào biểu tượng Ghi màn hình. Video sẽ tự động được lưu vào ứng dụng Ảnh (Photos).
Ghi Màn Hình Trên Android (Samsung/Khác)
Các phiên bản Android gần đây, đặc biệt là Android 10 trở lên, cũng tích hợp sẵn tính năng ghi màn hình. Trước đây, người dùng Android thường phải dùng ứng dụng bên thứ ba.
Truy Cập Quick Settings
Vuốt từ cạnh trên màn hình xuống hai lần để mở rộng khu vực Cài đặt Nhanh (Quick Settings). Tìm biểu tượng Ghi màn hình (thường là một máy quay phim nhỏ).
Trước khi bắt đầu, hãy nhấn giữ biểu tượng để truy cập cài đặt. Bạn có thể chọn chất lượng video ghi lại. Bạn cũng có thể chọn nguồn âm thanh, bao gồm: chỉ âm thanh nội bộ (âm thanh hệ thống), chỉ micro, hoặc cả hai.
Thao Tác Ghi Và Lưu
Nhấn vào biểu tượng để bắt đầu ghi. Thiết bị sẽ hiển thị bộ đếm ngược. Trong quá trình ghi, một thanh công cụ nhỏ hoặc biểu tượng thông báo sẽ hiển thị ở cạnh màn hình.
Nhấn vào biểu tượng Dừng (Stop) trên thanh công cụ hoặc trong thông báo để kết thúc quá trình. Video sẽ được xử lý và tự động lưu vào thư mục Thư viện hoặc Ảnh (Gallery) của bạn. Quá trình xử lý này có thể mất vài giây tùy thuộc vào độ dài video.
Quản Lý Và Chỉnh Sửa Ảnh Chụp Màn Hình
Chụp ảnh màn hình chỉ là bước đầu tiên. Việc quản lý, chỉnh sửa và tối ưu hóa các file này là rất quan trọng. Điều này giúp hệ thống lưu trữ của máy tính bảng luôn gọn gàng và hiệu quả.
Vị Trí Lưu Trữ Ảnh Chụp Màn Hình
Hầu hết các máy tính bảng đều lưu trữ ảnh chụp màn hình trong một thư mục riêng biệt.
Trên Android, ảnh thường được lưu trong thư mục DCIM/Screenshots hoặc Pictures/Screenshots. Bạn có thể truy cập chúng thông qua ứng dụng Thư viện (Gallery) hoặc trình quản lý tệp (File Manager).
Trên iPadOS, tất cả ảnh chụp và video ghi màn hình đều được lưu trực tiếp vào ứng dụng Ảnh (Photos). Chúng được tự động nhóm vào album “Ảnh Chụp Màn Hình” (Screenshots) hoặc “Video”.
Chỉnh Sửa Cơ Bản Sau Khi Chụp
Khi bạn chụp màn hình thành công, một bản xem trước nhỏ thường xuất hiện ở góc màn hình. Hãy nhấn vào bản xem trước đó để truy cập công cụ chỉnh sửa nhanh.
Cắt (Crop) Và Đánh Dấu (Markup)
Công cụ chỉnh sửa cho phép bạn cắt xén (crop) để loại bỏ các phần không cần thiết. Điều này giúp nội dung truyền tải rõ ràng và trực quan hơn. Bạn cũng có thể sử dụng tính năng đánh dấu (markup) để thêm mũi tên, văn bản, hoặc highlight các điểm quan trọng.
Trên iPadOS, bạn có thể dùng Apple Pencil để thực hiện các thao tác đánh dấu này một cách chuyên nghiệp. Trên Android, bạn có thể dùng bút cảm ứng (ví dụ: S Pen của Samsung) hoặc dùng ngón tay. Việc chỉnh sửa trực tiếp giúp bạn nhanh chóng chia sẻ thông tin mà không cần mở ứng dụng chỉnh sửa ảnh phức tạp.
Tối Ưu Hóa Dung Lượng File Ảnh
Ảnh chụp màn hình có thể chiếm dung lượng đáng kể, đặc biệt nếu bạn thường xuyên chụp. Các file video ghi màn hình còn lớn hơn nhiều.
Bạn nên thường xuyên xem xét và xóa bỏ các ảnh không còn cần thiết. Sử dụng các dịch vụ lưu trữ đám mây như Google Photos hoặc iCloud. Điều này giúp sao lưu các ảnh quan trọng và giải phóng bộ nhớ trong của máy tính bảng. Một số ứng dụng chỉnh sửa ảnh cũng cho phép bạn giảm chất lượng và dung lượng của file trước khi lưu. Điều này hữu ích khi bạn chỉ cần chia sẻ ảnh qua email hoặc ứng dụng nhắn tin.
Việc nắm vững tất cả các kỹ thuật trên, từ cơ bản đến nâng cao, sẽ giúp bạn làm chủ thiết bị. Khả năng chụp màn hình bằng máy tính bảng chuyên nghiệp sẽ hỗ trợ đắc lực cho mọi nhu cầu công việc và giải trí.
Kết Luận
Nắm vững cách chụp màn hình bằng máy tính bảng là một kỹ năng đơn giản nhưng mang lại hiệu quả công việc và giao tiếp cao. Bài viết đã cung cấp hướng dẫn chi tiết về các phương pháp sử dụng phím cứng, cử chỉ, và công cụ hỗ trợ trên cả Android và iPadOS. Việc áp dụng các kỹ thuật nâng cao như chụp màn hình cuộn hay sử dụng phím ảo AssistiveTouch sẽ giúp bạn tận dụng tối đa tiềm năng của thiết bị. Hãy luôn lưu ý quản lý và tối ưu hóa file ảnh đã chụp. Điều này đảm bảo máy tính bảng của bạn hoạt động ổn định và có đủ không gian lưu trữ cho các tác vụ quan trọng khác.
Ngày Cập Nhật 29/11/2025 by Trong Hoang
Chào các bạn, mình là Trọng Hoàng, tác giả của blog maytinhvn.net. Mình là một full-stack developer kiêm writer, blogger, Youtuber và đủ thứ công nghệ khác nữa.
